डोङफेङको नयाँ हतियार, बिवाइडीको फ्ल्यास चार्जिङसँग सीधा भिडन्त

काठमाडौं । विद्युतीय गाडी खरिद गर्दा धेरैले सबैभन्दा पहिले सोध्ने प्रश्न अझै पनि एउटै हुन्छ—‘चार्ज हुन कति समय लाग्छ ?’ अहिले यही प्रश्नको उत्तर बदल्ने प्रतिस्पर्धा विश्वभर तीव्र बन्दै गएको छ । चीनबाट सार्वजनिक भएको नयाँ उच्च क्षमताको चार्जिङ प्रविधिले फेरि एकपटक विद्युतीय सवारी उद्योगको ध्यान आफूतर्फ तानेको छ ।

चीनको सरकारी स्वामित्वमा रहेको डोङफेङ मोटर ले आफ्नै अनुसन्धान तथा विकासमार्फत तयार पारेको १.५ मेगावाट क्षमताको अति–द्रुत चार्जर सार्वजनिक गरेको हो । यो चार्जर हाल बजारमा चर्चित रहेका उच्च क्षमताका चार्जिङ प्रणालीसँग प्रत्यक्ष प्रतिस्पर्धा गर्ने स्तरको मानिएको छ ।

नयाँ चार्जरले अधिकतम १,५०० किलोवाट, १,५०० एम्पियर र १,००० भोल्ट सम्म विद्युत् आपूर्ति गर्न सक्छ । एउटै चार्जरबाट एकै समयमा दुईवटा विद्युतीय गाडी चार्ज गर्न सकिने व्यवस्था गरिएको छ । यदि दुवै चार्जिङ केबल प्रयोग भएमा उपलब्ध शक्ति स्वचालित रूपमा दुई गाडीबीच बाँडिने कम्पनीले जनाएको छ ।

यसको अर्को विशेषता भनेको फराकिलो भोल्टेज दायरा हो । आवश्यकता अनुसार यसले १५० भोल्टदेखि १,००० भोल्ट सम्म काम गर्न सक्ने भएकाले हाल बजारमा रहेका अधिकांश विद्युतीय गाडीसँग अनुकूल हुने अपेक्षा गरिएको छ । कम्पनीका अनुसार चार्जरको समग्र ऊर्जा दक्षता ९६.७ प्रतिशत पुगेको छ, जसले विद्युत् क्षति कम गर्न सहयोग पुर्‍याउँछ ।

डोङफेङले आफ्ना गाडीमा यो चार्जर प्रयोग गर्दा वास्तविक चार्जिङ समय कति हुन्छ भन्ने तथ्य सार्वजनिक गरेको छैन । तर गाडीको ब्याट्री र विद्युतीय प्रणालीले साथ दिएमा अन्य उच्च क्षमताका चार्जिङ नेटवर्कले दाबी गर्ने केही मिनेटमै ठूलो मात्रामा चार्ज भर्ने क्षमता यसमा पनि रहने अनुमान गरिएको छ ।

कम्पनीले पहिलो पुस्ताको चार्जरमै सीमित नरहने संकेत पनि दिएको छ । अहिले नै ब्याट्री भण्डारण प्रणालीसहितको अर्को पुस्ताको चार्जर विकास भइरहेको बताइएको छ । ती चार्जरको क्षमता ७२० किलोवाटदेखि २.४ मेगावाट सम्म पुग्ने र यात्रुवाहक मात्र होइन, व्यावसायिक विद्युतीय सवारीका लागि समेत उपयुक्त हुने जनाइएको छ ।

चिनियाँ सञ्चारमाध्यम सीएनईभीपोस्ट का अनुसार यो नयाँ चार्जर चीनको नयाँ ऊर्जा दक्षता राष्ट्रिय मापदण्डअनुसार प्रथम स्तर को प्रमाणिकरण प्राप्त गर्ने प्रारम्भिक उच्च क्षमताका चार्जरमध्ये एक हो ।

यता चीनमा केवल चार्जिङ प्रविधामात्र होइन, ब्याट्री प्रविधिमा पनि तीव्र प्रतिस्पर्धा चलिरहेको छ । हालै होङ्छी ले परीक्षण चरणको नयाँ ब्याट्रीले १० प्रतिशतदेखि ८० प्रतिशतसम्म चार मिनेटभन्दा कम समयमा चार्ज हुने दाबी गरेको थियो । त्यसैगरी सिएटीएल ले आफ्नो तेस्रो पुस्ताको सेन्सिङ लिथियम–फलाम–फस्फेट ब्याट्रीले १० प्रतिशतदेखि ८० प्रतिशतसम्म चार मिनेटभन्दा कम तथा १० प्रतिशतदेखि ९८ प्रतिशतसम्म करिब साढे छ मिनेटमा चार्ज हुने जनाएको छ ।

नेपालका लागि पनि यस्ता प्रविधि महत्त्वपूर्ण हुन सक्छन् । अहिले देशभर द्रुत चार्जिङ पूर्वाधार विस्तार भइरहे पनि अधिकांश सार्वजनिक चार्जरको क्षमता मेगावाट स्तरमा पुगेको छैन । भविष्यमा उच्च भोल्टेज प्लेटफर्म भएका विद्युतीय गाडी नेपाली बजारमा बढ्दै गए यस्ता अति–द्रुत चार्जिङ प्रणालीप्रति पनि माग बढ्न सक्ने देखिन्छ ।

विद्युतीय सवारी उद्योग अब केवल ‘कति किलोमिटर चल्छ ?’ भन्ने प्रश्नमा सीमित छैन । अब प्रतिस्पर्धा ‘कति छिटो फेरि सडकमा फर्किन सक्छ ?’ भन्ने दिशातर्फ अघि बढिरहेको संकेत चीनबाट आएका यस्ता नयाँ प्रविधिले स्पष्ट रूपमा दिएका छन् ।