चिनियाँ सेयरधनीकै कारण अमेरिकामा मर्सिडिज–बेन्ज रोकिँदै ?
काठमाडौँ । अमेरिकी सडकमा दशकौँदेखि आफ्नो उपस्थिति बनाएको एउटा प्रतिष्ठित लक्जरी कार ब्रान्ड अहिले अनौठो कानुनी घेराबन्दीमा पर्ने संकेत देखिएको छ । मुद्दा उसले बनाउने कार, प्रयोग गर्ने प्रविधि वा उत्पादन केन्द्रको नभई कम्पनीमा रहेको सेयर स्वामित्वसँग जोडिएको छ ।
अमेरिकी सिनेटमा अगाडि
बढिरहेको ‘कनेक्टेड भेहिकल सेक्युरिटी एक्ट’ नामक विधेयकले चिनियाँ स्वार्थ समूहको
१५ प्रतिशतभन्दा बढी स्वामित्व भएका कार निर्माता कम्पनीलाई जडित प्रविधियुक्त
सवारी बिक्री वा आयात गर्न रोक लगाउन सक्ने व्यवस्था प्रस्ताव गरेको छ । यही
प्रावधान लागू भए मर्सिडिज–बेन्ज पनि अमेरिकी बजारमा प्रभावित हुन सक्छ ।
मर्सिडिज–बेन्जमा
चिनियाँ सरकारी स्वामित्वको बीएआईसीको ९ दशमलव ९८ प्रतिशत र जिलीका संस्थापक ली
शुफुको ९ दशमलव ६९ प्रतिशत हिस्सा रहेको बताइन्छ । दुवै जोड्दा चिनियाँ सम्बन्धित
लगानी झन्डै १९ दशमलव ६७ प्रतिशत पुग्छ, जुन प्रस्तावित १५ प्रतिशतको सीमाभन्दा
माथि हो ।
यो विधेयकको मूल लक्ष्य
चिनियाँ कार कम्पनी र तिनसँग जोडिएका सफ्टवेयर तथा डाटा प्रणालीलाई अमेरिकी
बजारबाट टाढा राख्नु हो । अमेरिकी सांसदहरूले जडित सवारीले चालक, यात्रा र
स्थानसम्बन्धी संवेदनशील विवरण संकलन गर्न सक्ने भन्दै राष्ट्रिय सुरक्षाको प्रश्न
उठाउँदै आएका छन् । तर जर्मनी मुख्यालय भएको मर्सिडिजमाथि यसको असर पर्नु विधेयकको
अनपेक्षित परिणामका रूपमा हेरिएको छ ।
मर्सिडिजले भने
अमेरिकामा आफ्नो ठूलो उत्पादन र रोजगारीको आधार देखाउँदै स्वामित्व सीमा १५ बाट २५
प्रतिशत पुर्याउन दबाब दिइरहेको छ । कम्पनीका अलाबामा र साउथ क्यारोलिनास्थित
उत्पादन संरचना तथा १० हजारभन्दा बढी कर्मचारी अमेरिकी अर्थतन्त्रसँग प्रत्यक्ष
जोडिएका छन् । नेपालजस्तो आयातमुखी बजारका लागि पनि अमेरिकी नियमले विश्वव्यापी उत्पादन,
आपूर्ति र लक्जरी सवारीको मूल्य निर्धारणमा पार्ने प्रभाव चासोको विषय बन्न सक्छ ।
विधेयक अझै कानुन बनेको छैन र अन्तिम शब्दावली परिवर्तन हुन सक्ने सम्भावना छ । सांसदहरू निश्चित प्रतिशतको सट्टा प्रत्येक कम्पनीको सुरक्षा जोखिम छुट्टाछुट्टै मूल्याङ्कन गर्ने विकल्पमाथि पनि छलफलमा छन् । अहिलेको प्रस्ताव यथावत् पारित भए पनि मर्सिडिजलाई सन् २०३० सम्म अनुपालनको समय र छुटका लागि निवेदन दिने अवसर रहने भएकाले अमेरिकी मर्सिडिज बिक्री तत्काल रोकिने अवस्था भने छैन ।