दुई साताको विवादपछि फुकुवा भए बीवाईडीका ७७५ विद्युतीय सवारी, के थियो सम्पूर्ण घटनाक्रम ?

काठमाडौं । मुस्ताङको कोरला नाका हुँदै नेपाल भित्रिएका बीवाईडीका विद्युतीय सवारीसाधनलाई लिएर पछिल्ला दुई सातादेखि चलेको विवाद अन्ततः टुंगिएको छ। भन्सार प्रक्रियामा अनियमितता भएको आशंकामा सशस्त्र प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएका सवारीसाधन छानबिनपछि कुनै कैफियत नदेखिएपछि सम्बन्धित पक्षलाई फिर्ता गरिएको छ ।

घटनाको सुरुवात कसरी भयो?

कहाँ–कहाँ रोकिएका थिए सवारी?

• कोरला नाकामा ३९४ वटा

• जोमसोमतर्फ ल्याइएका २६६ वटा

• कास्कीको हेम्जामा ९८ वटा

• पर्वतको कुश्मामा १७ वटा

छानबिनको निष्कर्ष के आयो?
अहिलेको अवस्था
यस घटनाले के सन्देश दियो?

गत जेठको दोस्रो र तेस्रो सातामा मुस्ताङको उत्तरी कोरला नाका हुँदै बीवाईडी कम्पनीका ७७५ वटा विद्युतीय सवारीसाधन नेपाल भित्रिएका थिए। तीमध्ये ६४९ वटा सवारीको मुस्ताङ भन्सार कार्यालयले जाँचपास गरिसकेको थियो भने बाँकी सवारी भन्सार प्रक्रियामा थिए ।

यसबीच प्राप्त सूचनाका आधारमा भन्सार कागजात र आयात प्रक्रियामा शंका देखिएको भन्दै सशस्त्र प्रहरी बलले बुधबार रातिदेखि बिहीबार बिहानसम्म विशेष निगरानी अभियान सञ्चालन गरी मुस्ताङ, जोमसोम, पर्वत र हेम्जा क्षेत्रबाट कुल ७७४ वटा सवारीसाधन नियन्त्रणमा लिएको थियो ।

सशस्त्र प्रहरीका प्रवक्ता विष्णु प्रसाद भट्टका अनुसार नियन्त्रणमा लिइएका सवारीका भन्सार कागजात, आयात प्रक्रिया तथा राजस्व सम्बन्धी विवरण सम्बन्धित निकायसँग समन्वय गरेर परीक्षण गरिने र प्रक्रिया पूरा भएको पुष्टि भएमा फिर्ता गरिने बताइएको थियो । 

सशस्त्र प्रहरीको नियन्त्रणमा रहेका सवारीमध्ये:

विद्युतीय सवारीसाधन गरी जम्मा ७७५ मध्ये अधिकांश दुई सातासम्म विभिन्न स्थानमा रोकिएका थिए ।

यो विषय प्रशासनिक तहमा समेत विवादको कारण बन्यो । अर्थ मन्त्रालयले आयात प्रक्रियामा कुनै कैफियत नरहेको धारणा राखे पनि प्रधानमन्त्री कार्यालयको निर्देशनपछि सुरक्षाकर्मीले सवारी नियन्त्रणमा लिएका थिए ।

यस घटनापछि अर्थ मन्त्रालयले भन्सार विभागअन्तर्गत मूल्याङ्कन शाखाका निर्देशक भुपालराज शाक्यको संयोजकत्वमा तीन सदस्यीय छानबिन समिति गठन गर्‍यो ।

समितिले कास्की, पर्वत, जोमसोम र कोरला नाकामा पुगेर स्थलगत अध्ययन तथा कागजात परीक्षण गरेको थियो ।

समितिको प्रतिवेदनमा नेपाल भित्रिएका विद्युतीय सवारीसाधनको आयात तथा भन्सार प्रक्रियामा कुनै कैफियत नदेखिएको उल्लेख गरिएको छ ।

प्रतिवेदनपछि सरकारले रोकिएका सवारीसाधन फुकुवा गर्ने निर्णय गरेको हो ।

छानबिन प्रतिवेदनका आधारमा आइतबार साँझदेखि सशस्त्र प्रहरीले नियन्त्रणमा रहेका सवारी सम्बन्धित पक्षलाई जिम्मा लगाउन थालेको छ ।

जोमसोम बसपार्कमा राखिएका २६६ सवारीमध्ये २२३ वटा गन्तव्यतर्फ पठाइसकिएको छ भने ४३ वटा मात्रै बाँकी रहेका छन् । भन्सार प्रक्रिया पूरा हुन बाँकी रहेका सवारीको आवश्यक प्रक्रिया सम्पन्न गरी क्रमशः गन्तव्यतर्फ पठाइँदैछ ।

बीवाईडीका विद्युतीय सवारी नियन्त्रण र त्यसपछि भएको छानबिनले नेपालमा सवारी आयात तथा भन्सार प्रक्रियामाथि सरकारी निकायको निगरानी थप कडा भएको संकेत गरेको छ। साथै, कुनै पनि शंकास्पद अवस्थाको स्वतन्त्र छानबिन गरी निष्कर्षका आधारमा निर्णय गर्ने सरकारी अभ्यासलाई पनि यस घटनाले उजागर गरेको छ ।

यद्यपि, छानबिनबाट कुनै अनियमितता पुष्टि नभएपछि रोकिएका सबै सवारी फुकुवा गरिनुले आयात प्रक्रियामा संलग्न व्यवसायी र बजारमा देखिएको अन्योल अन्त्य भएको मानिएको छ ।