विश्व अटो उद्योगमा कसको कति कामदार ? बीवाइडी पहिलो, महिन्द्रा चौथो
एउटा समय थियो जब "सबैभन्दा ठूलो गाडी कम्पनी" भन्ने शब्द सुन्दा जेनेरल मोटर्स, फोर्ड वा टोयोटाको नाम दिमागमा आउँथ्यो । त्यो तस्बिर अब बदलिइसकेको छ ।
बजार अनुसन्धान संस्था कम्पनिजमार्केटक्याप द्वारा सार्वजनिक गरिएको ताजा तथ्यांकले यो परिवर्तनलाई स्पष्ट पार्छ — विश्वभरका ६० सार्वजनिक रूपमा सूचीकृत अटोमेकरहरूमा हाल जम्मा ५१ लाख ६२ हजार ६८८ जना कामदार कार्यरत छन् । र यस विशाल कार्यबलको सूचीको शीर्षमा छ — चिनियाँ इलेक्ट्रिक भेहिकल दिग्गज बीवाइडी ।
बीवाइडीसँग हाल ९ लाख ६८ हजार ९ सय कामदार छन् जुन एक्लो कम्पनीको हिसाबले विश्वमै सर्वाधिक हो । दोस्रो स्थानमा जर्मन अटोमेकर फोल्क्सवागेन छ जसको ६ लाख ५६ हजार १ सय ३४ कामदार छन्, र तेस्रो स्थानमा जापानी दिग्गज टोयोटा ३ लाख ८९ हजार १ सय ४४ कामदारसहित रहेको छ ।
यो सूचीमा उल्लेखनीय नाम हो — भारतको महिन्द्रा एण्ड महिन्द्रा । २ लाख ६० हजार कामदारसहित महिन्द्रा विश्व स्तरमा चौथो स्थानमा उभिएको छ । यसले स्टेलान्टिस, होन्डा र फोर्ड जस्ता पश्चिमी दिग्गजलाई पछि पारेको छ । यद्यपि महिन्द्राको यस कामदार संख्यामा एसयूभी र कमर्सियल भेहिकलका साथै ट्र्याक्टर तथा कृषि उपकरण व्यवसाय समेत समावेश छ ।
भारतीय कम्पनीहरूको कुरा गर्दा, टाटा मोटर्स ८६ हजार २ सय ५९ कामदारसहित विश्वमा १७औँ स्थानमा छ। भारतमा सबैभन्दा बढी गाडी बेच्ने कम्पनी मारुति सुजुकी भने १६ हजार २ सय ५९ कामदार मात्रै राखेर विश्व सूचीको ३९औँ स्थानमा छ । फोर्स मोटर्स ३ हजार ९ सय २८ कामदारसहित ४७औँ र ह्युन्डाई मोटर इन्डिया ५८औँ स्थानमा छ ।
नेपालको सन्दर्भमा हेर्दा, यी कम्पनीहरूमध्ये धेरैको उपस्थिति नेपाली बजारमा छ । बीवाइडी, महिन्द्रा, टाटा, मारुति सुजुकी लगायत कम्पनीका गाडीहरू नेपालमा बिक्री भइरहेका छन् र नेपाली उपभोक्ताहरूका लागि यस वैश्विक प्रतिस्पर्धाको प्रत्यक्ष प्रभाव — राम्रो प्रविधि, प्रतिस्पर्धात्मक मूल्य र विस्तृत सेवा नेटवर्कको रूपमा — देखिन थालेको छ ।
कामदार संख्याले मात्र कम्पनीको शक्ति नापिँदैन, तर यो तथ्यांकले एउटा स्पष्ट सन्देश दिन्छ — वैश्विक अटोमोबाइल उद्योगको गुरुत्वाकर्षण केन्द्र अब पश्चिमबाट एशियातर्फ सर्दैछ ।