चार महिनामा तेस्रो झट्का, फेरि महँगिँदै मारुति सुजुकीका गाडी
काठमाडौं । भारतमा लगातार फेरिइरहेको गाडीको मूल्यले अब नेपाली बजारलाई समेत झस्काउन थालेको छ । चाडपर्वको मुख्य बिक्री मौसम सुरु हुँदै गर्दा छिमेकी मुलुकको सबैभन्दा ठूलो कार उत्पादकले छोटो अवधिमै फेरि मूल्य बढाउने निर्णय गरेको हो ।
मारुति सुजुकी इन्डियाले
सेप्टेम्बरदेखि चयनित मोडल तथा भेरियन्टको मूल्य अधिकतम २० हजार भारुसम्म बढाउने
घोषणा गरेको छ । नेपाली मुद्रामा यो रकम सोझो विनिमय दरअनुसार करिब ३२ हजार
रुपैयाँ हुन्छ ।
कुन मोडल र कुन भेरियन्टमा कति मूल्य
बढ्ने भन्ने विस्तृत सूची भने कम्पनीले तत्काल सार्वजनिक गरेको छैन । त्यसैले सबै
गाडीको मूल्य समान रूपमा बढ्ने होइन । अधिकतम वृद्धि २० हजार भारुसम्म हुने र
वास्तविक रकम मोडल तथा भेरियन्टअनुसार फरक पर्नेछ ।
यो मारुति सुजुकीले मेयता घोषणा गरेको
तेस्रो मूल्यवृद्धि हो । कम्पनीले मे २१ मा पहिलो निर्णय सार्वजनिक गर्दै जुनदेखि
आफ्नो सम्पूर्ण मोडल लाइनअपमा अधिकतम ३० हजार भारुसम्म मूल्य बढाएको थियो । त्यसको
दुई महिनापछि अगस्टमा फेरि पूरै पोर्टफोलियोमा अधिकतम ३० हजार भारुसम्मको अर्को
समायोजन गरिएको थियो ।
यसपटकको निर्णय अघिल्ला दुई
मूल्यवृद्धिको तुलनामा सीमित छ । जुन र अगस्टको वृद्धि सबै मोडलमा लागू गरिएको
थियो भने सेप्टेम्बरको मूल्यवृद्धिले चयनित मोडल र भेरियन्टलाई मात्र समेट्नेछ ।
कम्पनीले प्रभावित गाडीको नाम नखुलाएकाले कुन मोडल कति महँगिनेछ भन्ने स्पष्ट हुन
बाँकी छ ।
किन लगातार बढिरहेको छ मूल्य ?
मारुति सुजुकीले कच्चा पदार्थ,
पार्टपुर्जा तथा सञ्चालन खर्चमा भइरहेको वृद्धि र निरन्तर मुद्रास्फीतिलाई मूल्य
समायोजनको मुख्य कारण मानेको छ । कम्पनीका अनुसार खर्च घटाउने आन्तरिक प्रयासपछि
पनि उत्पादन लागतको केही हिस्सा ग्राहकसम्म सार्नुपर्ने अवस्था आएको हो ।
पश्चिम एसियामा जारी तनावका कारण तेल,
ग्यास र गाडी उत्पादनमा प्रयोग हुने विभिन्न धातुको मूल्य बढेको असरसमेत अटो
उद्योगमा परेको छ । उत्पादन सामग्री महँगिनुका साथै ढुवानी र समग्र सञ्चालन खर्च
बढ्दा कम्पनीको नाफामा दबाब परेको देखिन्छ ।
यसको प्रभाव कम्पनीको पछिल्लो वित्तीय
विवरणमा पनि देखिएको छ । अप्रिलदेखि जुनसम्मको त्रैमासमा मारुति सुजुकीको खुद
बिक्री ३६ प्रतिशत बढेर ४९ हजार ९५९ करोड भारु पुगे पनि खुद नाफा १०.८ प्रतिशत
घटेर तीन हजार ३५२ करोड भारुमा सीमित भएको थियो । कम्पनीले नाफा घट्नुमा सामग्रीको
बढ्दो लागतलाई प्रमुख कारणमध्ये एक मानेको छ ।
बिक्री बलियो हुँदा पनि लागतको दबाब
लगातार मूल्यवृद्धिका बाबजुद भारतीय
बजारमा मारुति सुजुकीको बिक्री कमजोर देखिएको छैन । कम्पनीले अगस्टमा घरेलु बजार र
निर्यातसहित दुई लाख १९ हजार २२० गाडी बिक्री गरेको थियो, जुन अघिल्लो वर्षको सोही
महिनाभन्दा २१.३ प्रतिशत बढी हो ।
यसले कम्पनीको समस्या माग घट्नु नभई
उत्पादन लागत बढ्नु रहेको देखाउँछ । बढ्दो खर्च नियन्त्रण गर्न मूल्य समायोजन गरिए
पनि छोटो अवधिमा पटक–पटक गाडी महँगिँदा विशेषगरी बजेट तथा मध्यम मूल्यका गाडी खरिद
गर्ने ग्राहक प्रभावित हुन सक्छन् ।
नेपालमा कस्तो असर पर्न सक्छ ?
नेपालमा बिक्री हुने अधिकांश सुजुकी
गाडी भारतमै उत्पादन भएर आउने गरेका छन् । त्यसैले भारतीय एक्स–फ्याक्ट्री मूल्य
बढ्दा नयाँ लटमा आयात हुने गाडीको आधार लागतमा दबाब पर्न सक्छ ।
तर भारतमा २० हजार भारु मूल्य बढ्दैमा
नेपालमा तत्काल ३२ हजार रुपैयाँ मात्रै थपिन्छ भन्ने निश्चित हुँदैन । नेपाल
आइपुग्दा गाडीको मूल्यमा ढुवानी, बिमा, भन्सार मूल्याङ्कन, कर तथा वितरकको लागत
जोडिने भएकाले अन्तिम प्रभाव फरक हुन सक्छ । अर्कोतर्फ, नेपालका लागि आधिकारिक
वितरकले केही लागत आफैँ समायोजन गरे वा पुरानो स्टक बिक्री गरिरहेको अवस्थामा
तत्काल मूल्य नबढ्न पनि सक्छ ।
यसको वास्तविक असर कुन भारतीय मोडल
प्रभावित हुन्छ र नेपालमा त्यसको नयाँ लट कहिले आयात गरिन्छ भन्नेमा निर्भर हुनेछ
। स्विफ्ट, डिजायर, बलेनो, फ्रन्क्स, ब्रेजा, अर्टिगा र ग्रान्ड भिटाराजस्ता
नेपालमा परिचित मोडलमध्ये कुन गाडी नयाँ मूल्यसूचीमा पर्छ भन्ने अझै खुलेको छैन ।
भारतमा लगातार तेस्रोपटक गरिएको
मूल्यवृद्धिले भने एउटा स्पष्ट संकेत दिएको छ—उत्पादन लागतको दबाब तत्काल घट्ने
अवस्थामा छैन । नेपालमा सुजुकी गाडी खरिद गर्ने तयारीमा रहेका ग्राहकका लागि अब
भारतीय नयाँ मूल्यसूचीसँगै नेपाली वितरकको आगामी निर्णयसमेत महत्त्वपूर्ण हुनेछ ।
