पाँच सेकेन्डमै हाइड्रोजन भर्ने दाबी, १,५०० किमी रेन्जको हल्ला र नेमएक्स एचयूभीको वास्तविकता

काठमाडौं । गाडीमा इन्धन सकिँदा केही मिनेटमै फेरि यात्रा सुरु गर्न पाए कस्तो हुन्थ्यो ? यही कल्पनालाई केन्द्रमा राखेर विकास भइरहेको एउटा हाइड्रोजन एसयूभी अहिले विश्वभर चर्चामा छ । यसको पछाडिको भागमा देखिने छवटा क्याप्सुलले सामान्य गाडीभन्दा फरक कथा सुनाउँछन् ।

सामाजिक सञ्जाल र केही अन्तर्राष्ट्रिय सामग्रीमा यो गाडीले ९३२ माइल अर्थात् करिब १,५०० किलोमिटर रेन्ज दिने तथा पाँच सेकेन्डमै रिफिल गर्न सकिने दाबी गरिएको छ । तर यी दाबीको गहिराइमा पुग्दा तस्वीर केही फरक देखिन्छ ।

यो गाडी फ्रान्स–मोरक्कोको नयाँ अटोमोबाइल कम्पनी नेमएक्सले विकास गरिरहेको एचयूभी हो । एचयूभीको अर्थ हाइड्रोजन युटिलिटी भेहिकल हो । कम्पनीले यसलाई हाइड्रोजनबाट चल्ने प्रिमियम एसयूभीका रूपमा अघि बढाएको छ ।

नेमएक्सको आधिकारिक विवरणअनुसार एचयूभीको लक्षित अधिकतम रेन्ज ८०० किलोमिटर हो । त्यसैले १,५०० किलोमिटर रेन्जको प्रचारित आँकडालाई कम्पनीले प्रमाणित गरेको तथ्य मान्न मिल्दैन । यो मोडल अझै अवधारणात्मक तथा विकासकै चरणमा रहेकाले सडकमा चलिरहेको उत्पादन गाडीको वास्तविक परीक्षण परिणाम पनि उपलब्ध छैन ।

यस गाडीको सबैभन्दा महत्वपूर्ण विशेषता भने स्थायी मुख्य हाइड्रोजन ट्यांकसँगै राखिएका छवटा निकाल्न र फेरि जडान गर्न मिल्ने हाइड्रोजन क्याप्सुल हुन् । गाडीको पछाडिको भागमा रहने यी क्याप्सुल सकिएपछि चालकले साट्न सक्ने कम्पनीको योजना छ । यसले हाइड्रोजन स्टेशनको अभाव कम गर्न सक्ने नेमएक्सको विश्वास छ ।

यही क्याप्सुल साटासाटको अवधारणाबाट ‘पाँच सेकेन्डमै रिफिल’ भन्ने आकर्षक दाबी जन्मिएको हो । तर छवटै क्याप्सुल सुरक्षित रूपमा झिक्ने, नयाँ क्याप्सुल राख्ने र प्रणाली जाँच्ने सम्पूर्ण काम पाँच सेकेन्डमै पूरा हुन्छ भन्ने आधिकारिक परीक्षण विवरण सार्वजनिक भएको छैन । कम्पनीले परम्परागत हाइड्रोजन भर्ने समय भने चार मिनेटभन्दा कममा झार्ने लक्ष्य राखेको बताएको छ ।

नेमएक्सको स्थापना उद्यमी फाउजी अन्नाजाह र फ्रान्सेली डिजाइनर थोमस द लुसाकले गरेका हुन् । इटालीको प्रसिद्ध डिजाइन संस्था पिनिनफारिनासँग मिलेर तयार पारिएको यसको बाहिरी बनोट कुपे शैलीको एसयूभीजस्तो देखिन्छ । पछाडिको क्याप्सुल भण्डारण नै यस गाडीको डिजाइन र प्रविधि दुवैको पहिचान बनेको छ ।

प्रारम्भिक प्राविधिक योजनाअनुसार पछाडिको चक्कामा शक्ति पठाउने संस्करणमा करिब ३०० हर्सपावर र चारै चक्कामा शक्ति जाने संस्करणमा ५५० हर्सपावरसम्म शक्ति रहने अपेक्षा छ । शक्तिशाली संस्करणले शून्यदेखि १०० किमी प्रतिघण्टाको गति ४.५ सेकेन्डमा भेट्ने दाबी पनि गरिएको छ ।

नेमएक्सले उठाएको प्रश्न भने महत्वपूर्ण छ—हाइड्रोजन गाडीको समस्या केवल गाडीभित्रको प्रविधि हो कि इन्धन पुर्‍याउने व्यवस्था पनि हो ? यो प्रश्नको जवाफ कम्पनीले व्यावसायिक उत्पादन र भरपर्दो क्याप्सुल सञ्जालमार्फत दिन सकेमा मात्र यसको अवधारणा सफल मानिनेछ । अहिलेका लागि नेमएक्स एचयूभी १,५०० किलोमिटर रेन्ज र पाँच सेकेन्ड रिफिलको प्रमाणित गाडी होइन, ८०० किलोमिटर रेन्ज लक्ष्यसहित हाइड्रोजनको पहुँच सहज बनाउने महत्वाकांक्षी परियोजना हो ।