केही मिनेटमै ८०% चार्ज ! ग्राफिन ब्याट्रीले ल्याउन सक्छ नयाँ ऊर्जा क्रान्ति

काठमाडौं । ब्याट्री प्रविधिमा तीव्र गतिमा भइरहेको विकाससँगै ग्राफिन (Graphene) आधारित ऊर्जा भण्डारण प्रणालीलाई भविष्यको सबैभन्दा आशाजनक प्रविधिमध्ये एक मान्न थालिएको छ । विश्वभरका अनुसन्धानकर्ता र उत्पादक कम्पनीहरूले ब्याट्री चार्जिङ समयलाई उल्लेखनीय रूपमा घटाउने नयाँ उपायहरू खोजिरहेका छन् ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार ग्राफिनको प्रयोगले ब्याट्रीलाई केही मिनेटमै ८० प्रतिशतसम्म चार्ज गर्न सक्ने सम्भावना देखिएको छ । यदि यो प्रविधि व्यावसायिक रूपमा सफल भयो भने विद्युतीय सवारीसाधन (EV) प्रयोगकर्ताले लामो समय चार्जिङ स्टेसनमा पर्खिनुपर्ने समस्या धेरै हदसम्म समाधान हुन सक्छ ।

ग्राफिनको विशेष संरचनाले विद्युत् र आयनहरूको प्रवाहलाई अझ प्रभावकारी बनाउने भएकाले चार्जिङ गति बढ्नुका साथै उच्च ऊर्जा प्रदर्शन कायम राख्न मद्दत गर्ने बताइएको छ । यसले ब्याट्रीको आयु पनि बढाउन सक्ने अपेक्षा गरिएको छ, जसबाट मर्मत तथा प्रतिस्थापन खर्च घट्न सक्छ ।

चार्जिङ गति मात्र होइन, ब्याट्रीको टिकाउपन र सुरक्षा पनि अहिलेको प्रमुख प्राथमिकता बनेको छ । नयाँ पुस्ताका ग्राफिन आधारित ब्याट्रीहरूमा उन्नत ताप व्यवस्थापन प्रणाली प्रयोग गरिएकाले अत्यधिक तापक्रमका कारण हुने जोखिम कम गर्न सकिने अनुसन्धानहरूले देखाएका छन् ।

ऊर्जा भण्डारण क्षेत्रमा भइरहेको यस्तो नवप्रवर्तनले यातायात, उपभोक्ता इलेक्ट्रोनिक्स तथा औद्योगिक क्षेत्रलाई नयाँ दिशा दिन सक्ने विश्वास गरिएको छ । विद्युतीय सवारीसाधनहरू अझ सुविधाजनक र भरपर्दो बन्ने सम्भावना छ भने स्मार्टफोन, ल्यापटप लगायतका पोर्टेबल उपकरणहरूले पनि लामो समय टिक्ने र छिटो चार्ज हुने ऊर्जा प्रणाली पाउन सक्छन् ।

वैज्ञानिकहरू अझै पनि उच्च कार्यक्षमता, दिगोपन र सुरक्षालाई सन्तुलित गर्ने नयाँ सामग्रीहरूको खोजीमा छन् । यसबीच ग्राफिन प्रविधिले ऊर्जा भण्डारण क्षेत्रमा नयाँ क्रान्तिको ढोका खोल्न सक्ने संकेत देखिएको छ ।

ऊर्जा प्रविधिको प्रत्येक नयाँ उपलब्धिले छिटो, सुरक्षित र प्रभावकारी भविष्यतर्फको यात्रा अझ नजिक ल्याइरहेको छ । र, सम्भवतः आगामी ऊर्जा क्रान्तिको केन्द्रमा ग्राफिन ब्याट्री नै हुन सक्छ ।